یکشنبه, ۳ آبان , ۱۴۰۵ Sunday, 25 October , 2026 ساعت ×
2 هفته قبل

دعای فرج (عظم البلاء)؛ تقابل با توحید قرآنی یا جلوه وسایط فیض؟

در این شماره از پرونده‌های علمی امامت، مناقشه مهم «انطباق مفاهیم دعای فرج (عظم البلاء) با نصوص قرآنی و توحید افعالی» به بحث گذاشته شده است. آیا استمداد از پیامبر و امیرالمؤمنین با عبارت «اکفیانی» و ختم دعا به «یا ارحم الراحمین» بعد از خطاب به امام عصر، با آیاتی نظیر «أَلَيْسَ اللَّهُ بِكَافٍ عَبْدَهُ» ناسازگار است؟ یا اینکه کفایت اولیاء در طول کفایت الهی و از مصادیق نظام اسباب و توحید است؟ متن دو دیدگاه بدون هیچ‌گونه سوگیری جهت داوری علمی نخبگان ارائه می‌شود.

برائت؛ بازتاب قهریِ ولایت یا رکنی مستقل و ستیزه‌جو؟
3 هفته قبل

برائت؛ بازتاب قهریِ ولایت یا رکنی مستقل و ستیزه‌جو؟

مفهوم «برائت» همواره یکی از ارکان هویتی و مرزبندی‌های بنیادین در مکتب اهل‌بیت (علیهم‌السلام) بوده است؛ اما در خوانش‌های کلامی معاصر، تقابلی جدی بر سر حقیقت و گستره این مفهوم شکل گرفته است. گروهی با نقد نگاه رایج، برائت را نه یک رفتار پرخاشگرانه، بلکه «ظهور» یک زیست سراسر ولایی می‌دانند که خودبه‌خود تاریکی را پس می‌زند و بر جذب حداکثری و بیدار کردن فطرت‌ها تمرکز دارد. در مقابل، گروهی دیگر این نگاه را رویکردی تقلیل‌گرایانه و خطرناک می‌دانند که بُعد سلبی دین را بی‌اثر کرده و با ایجاد نسبی‌گرایی معرفتی، ظرفیت ظلم‌ستیزانه تشیع در برابر جریان‌های انحرافی و غاصبان را تضعیف می‌کند. در این پرونده علمی، این دو دیدگاه چالشی را در ترازوی نقد و بررسی قرار داده‌ایم.

تحلیلی بر الگوی حکمرانی علوی؛ تقابل عدالت ساختاری با میراث انحرافات پیشین
1 ماه قبل

تحلیلی بر الگوی حکمرانی علوی؛ تقابل عدالت ساختاری با میراث انحرافات پیشین

در یک تحلیل جامع تاریخی باید تصریح کرد که ناهنجاری‌های موجود در عصر حکومت علوی، هرگز برآیند امامت و مدیریت الهی ایشان نبود؛ بلکه ایشان میراث‌دار ساختاری فاسد، نژادپرست و طبقاتی بودند که پس از رحلت رسول اکرم صلی الله علیه و آله توسط دستگاه خلافت پایه‌گذاری شد. با این حال، شگفتی تاریخ در این است که امیرالمؤمنین علیه السلام در دلِ تاریکیِ چنین میراثی و در میان شعله‌های جنگ‌های داخلی و مخالفت‌های کورکورانه، توانستند جامعه‌ای عدالت‌محور را مدیریت و پایه‌ریزی کنند. این هندسه حکومتی، نه تنها به عنوان الگو و تراز حکمرانی در طول تاریخ بشر درخشید، بلکه تجلی و شَمّه‌ای از آرمان‌شهر و حکومت سراسر عدلِ حضرت بقیه‌الله‌الاعظم (ارواحنا فداه) را به تصویر کشید.

1 ماه قبل

بررسی منابع نامه‌های امام حسن عسکری علیه السلام

این نوشتار با هدف بررسی منابع نامه های امام حسن عسکری(ع) و با بهره گیری از روش وصفی و مراجعه به آثار مختلف متقدم سامان یافته است و عهده دار پاسخگویی به این پرسش است که ازیک سو چه منابع و آثاری از گذشته تاکنون نامه های امام حسن عسکری(ع) را نقل کرده اند و ازسوی دیگر، میزان اعتبار، ویژگی ها و گونه های این منابع چیست و بازتاب این نامه ها در منابع کدام قرن بیشتر است؟

اندیشه

دعای فرج (عظم البلاء)؛ تقابل با توحید قرآنی یا جلوه وسایط فیض؟
2 هفته قبل
پرونده های علمی امامت - پرونده چهارم

دعای فرج (عظم البلاء)؛ تقابل با توحید قرآنی یا جلوه وسایط فیض؟

در این شماره از پرونده‌های علمی امامت، مناقشه مهم «انطباق مفاهیم دعای فرج (عظم البلاء) با نصوص قرآنی و توحید افعالی» به بحث گذاشته شده است. آیا استمداد از پیامبر و امیرالمؤمنین با عبارت «اکفیانی» و ختم دعا به «یا ارحم الراحمین» بعد از خطاب به امام عصر، با آیاتی نظیر «أَلَيْسَ اللَّهُ بِكَافٍ عَبْدَهُ» ناسازگار است؟ یا اینکه کفایت اولیاء در طول کفایت الهی و از مصادیق نظام اسباب و توحید است؟ متن دو دیدگاه بدون هیچ‌گونه سوگیری جهت داوری علمی نخبگان ارائه می‌شود.

برائت؛ بازتاب قهریِ ولایت یا رکنی مستقل و ستیزه‌جو؟
3 هفته قبل
پرونده های علمی امامت - پرونده سوم

برائت؛ بازتاب قهریِ ولایت یا رکنی مستقل و ستیزه‌جو؟

مفهوم «برائت» همواره یکی از ارکان هویتی و مرزبندی‌های بنیادین در مکتب اهل‌بیت (علیهم‌السلام) بوده است؛ اما در خوانش‌های کلامی معاصر، تقابلی جدی بر سر حقیقت و گستره این مفهوم شکل گرفته است. گروهی با نقد نگاه رایج، برائت را نه یک رفتار پرخاشگرانه، بلکه «ظهور» یک زیست سراسر ولایی می‌دانند که خودبه‌خود تاریکی را پس می‌زند و بر جذب حداکثری و بیدار کردن فطرت‌ها تمرکز دارد. در مقابل، گروهی دیگر این نگاه را رویکردی تقلیل‌گرایانه و خطرناک می‌دانند که بُعد سلبی دین را بی‌اثر کرده و با ایجاد نسبی‌گرایی معرفتی، ظرفیت ظلم‌ستیزانه تشیع در برابر جریان‌های انحرافی و غاصبان را تضعیف می‌کند. در این پرونده علمی، این دو دیدگاه چالشی را در ترازوی نقد و بررسی قرار داده‌ایم.

تحلیلی بر الگوی حکمرانی علوی؛ تقابل عدالت ساختاری با میراث انحرافات پیشین
1 ماه قبل
یادداشت؛

تحلیلی بر الگوی حکمرانی علوی؛ تقابل عدالت ساختاری با میراث انحرافات پیشین

در یک تحلیل جامع تاریخی باید تصریح کرد که ناهنجاری‌های موجود در عصر حکومت علوی، هرگز برآیند امامت و مدیریت الهی ایشان نبود؛ بلکه ایشان میراث‌دار ساختاری فاسد، نژادپرست و طبقاتی بودند که پس از رحلت رسول اکرم صلی الله علیه و آله توسط دستگاه خلافت پایه‌گذاری شد. با این حال، شگفتی تاریخ در این است که امیرالمؤمنین علیه السلام در دلِ تاریکیِ چنین میراثی و در میان شعله‌های جنگ‌های داخلی و مخالفت‌های کورکورانه، توانستند جامعه‌ای عدالت‌محور را مدیریت و پایه‌ریزی کنند. این هندسه حکومتی، نه تنها به عنوان الگو و تراز حکمرانی در طول تاریخ بشر درخشید، بلکه تجلی و شَمّه‌ای از آرمان‌شهر و حکومت سراسر عدلِ حضرت بقیه‌الله‌الاعظم (ارواحنا فداه) را به تصویر کشید.

بررسی منابع نامه‌های امام حسن عسکری علیه السلام
1 ماه قبل
مقاله؛

بررسی منابع نامه‌های امام حسن عسکری علیه السلام

این نوشتار با هدف بررسی منابع نامه های امام حسن عسکری(ع) و با بهره گیری از روش وصفی و مراجعه به آثار مختلف متقدم سامان یافته است و عهده دار پاسخگویی به این پرسش است که ازیک سو چه منابع و آثاری از گذشته تاکنون نامه های امام حسن عسکری(ع) را نقل کرده اند و ازسوی دیگر، میزان اعتبار، ویژگی ها و گونه های این منابع چیست و بازتاب این نامه ها در منابع کدام قرن بیشتر است؟

گالری عکس اندیشه

گالری فیلم اندیشه

فیلم اخبار
4 سال قبل